Rachmistrz GT – Aktualizacja wartości składników majątku (JPK_ST) z podziałem na część kosztową i niekosztową.

W wersji 1.90 programu wprowadzono pola Wartość stanowiąca koszt oraz Wartość niestanowiąca kosztu. Zmiana wiąże się z wymaganiami raportowania danych w strukturach JPK_ST. Nowe pola umożliwiają wykazywanie wartości początkowej dla amortyzacji podatkowej oraz odpisów stanowiących i niestanowiących kosztów uzyskania przychodu.

Dostosowanie składników majątku wprowadzonych do ewidencji przed wdrożeniem nowych pól wymaga jednorazowej aktualizacji danych.

Artykuł opisuje następujące zagadnienia:

• Zastosowanie scenariusza

• Przygotowanie do aktualizacji

• Uruchomienie narzędzia

• Lista składników majątku

• Określenie sposobu interpretacji wartości początkowej

• Zbiorcze przypisanie definicji wartości początkowej

• Zapisanie zmian

• Ponowne naliczenie operacji z 2026 roku

• Prezentacja danych po aktualizacji

Zastosowanie scenariusza

Opisany scenariusz dotyczy ewidencji, w których przed aktualizacją programu występowały składniki majątku wymagające podziału wartości na część kosztową i niekosztową.

Uwaga! Operację Aktualizacja wartości składników majątku (JPK_ST) można przechodzić wielokrotnie i etapowo. Składniki majątku, które nie zostaną zaktualizowane, będą nadal rozliczane na dotychczasowych zasadach.

Przygotowanie do aktualizacji

Przed uruchomieniem narzędzia zaleca się wykonanie kopii bazy danych oraz przygotowanie następujących informacji o środkach trwałych według stanu na dzień 31.12.2025 r.:

• podatkowa wartość początkowa,

• wartość stanowiąca koszt uzyskania przychodu,

• wartość dotychczasowego umorzenia.

Uwaga! Dane te będą niezbędne do określenia wartości podatkowych składników majątku. Mogą pochodzić z dokumentacji prowadzonej poza programem, np. ewidencji pomocniczych, arkuszy kalkulacyjnych lub innych zestawień.

Uruchomienie narzędzia

Aby uruchomić narzędzie, należy przejść do modułu Kartoteki – Środki trwałe i wybrać opcję Aktualizacja składników majątku (JPK_ST 2026) – Aktualizacja wartości według nowych zasad.

Lista składników majątku

W pierwszej części okna znajduje się lista składników majątku istniejących na dzień 31.12.2025 r.​​

Program nie określa jednoznacznie sposobu interpretacji dotychczasowej wartości początkowej. Z tego względu konieczne jest ręczne wybranie jej definicji dla amortyzacji podatkowej oraz zweryfikowanie proponowanych kwot lub samodzielne ich uzupełnienie.

Każda pozycja ma status wskazujący etap aktualizacji danych:

• Do aktualizacji – składnik majątku wymaga aktualizacji.

• Edytowano – wybrano definicję wartości początkowej lub zmieniono kwoty w kolumnie Po zmianie.

• Zatwierdzono – wprowadzone zmiany zostały zapisane.

Listę można ograniczyć za pomocą filtrów:

• Typ – według typu składnika majątku,

• Status – według statusu aktualizacji danych.

W rozbudowanej kolumnie Amortyzacja podatkowa prezentowane są wartość początkowa oraz dotychczasowe umorzenie na dzień 31.12.2025 r., z uwzględnieniem kwot przed aktualizacją i po niej.

Określenie sposobu interpretacji wartości początkowej

Po wybraniu składnika majątku na liście zostanie wyświetlona druga część okna. Umożliwia ona określenie sposobu interpretacji dotychczasowej wartości początkowej oraz zweryfikowanie lub uzupełnienie danych amortyzacji podatkowej na dzień 31.12.2025 r.

Jeżeli składnik majątku wymagał podziału na część kosztową i niekosztową, należy zaznaczyć Wartość stanowiąca koszt (KUP).

Po wybraniu tej opcji program uzupełni część danych na dzień 31.12.2025 r. w kolumnie Po zmianie zgodnie z poniższymi zasadami:

Po wybraniu definicji status składnika majątku zmieni się na Edytowano. Na tym etapie można jeszcze poprawić poszczególne kwoty.

Kolumny Wartość początkowa po zmianie oraz Umorzenie dotychczasowe po zmianie zostaną uzupełnione kwotami wyliczonymi lub wprowadzonymi w części Po zmianie.

Jeśli zaznaczono opcję Chcę uzupełnić dane ręcznie,​ program umożliwi samodzielne określenie wszystkich wartości. Po jej wybraniu system nie uzupełni pól automatycznie. Wszystkie wartości należy wprowadzić ręcznie.

Zbiorcze przypisanie definicji wartości początkowej

Program umożliwia przypisanie tej samej definicji wartości początkowej do wielu składników majątku jednocześnie. W tym celu należy zaznaczyć odpowiednie pozycje na liście i wybrać definicję. Dla opisanego scenariusza jest to Wartość stanowiąca koszt (KUP).

Uwaga! Zbiorcze przypisanie definicji jest dostępne wyłącznie dla opcji Wartość stanowiąca koszt (KUP) oraz Pełna wartość nabycia.

Zapisanie zmian

Po zweryfikowaniu danych należy kliknąć Zapisz zmiany.

W module Operacje na środkach trwałych zostanie automatycznie utworzona operacja Aktualizacja wartości składników majątku (JPK_ST) (AW) z datą 01.01.2026 r. Zaktualizuje ona wartości zapisane w ewidencji środków trwałych.

Po zapisaniu zmian zostanie odblokowany przycisk Przejdź dalej, umożliwiający przejście do kroku 2. Dokumenty do ponownego naliczenia.

Uwaga! Po wygenerowaniu dokumentu AW program nie pozwoli naliczyć kolejnych amortyzacji, dopóki nie zostaną przeliczone dokumenty za 2026 r. wygenerowane przed aktualizacją.

Ponowne naliczenie operacji z 2026 roku

W kroku 2. Dokumenty do ponownego naliczenia program wyświetli listę​ operacji na środkach trwałych utworzonych w 2026 roku, które wymagają aktualizacji. Sposób ich przeliczenia opisano w osobnym artykule e-Pomocy technicznej dostępnym tutaj​.

Prezentacja danych po aktualizacji

Po zakończeniu aktualizacji dane w modułach Środki trwałe oraz Operacje na środkach trwałych będą prezentowane w nowych kolumnach. Wartości wykorzystywane przed przeprowadzeniem tej operacji pozostaną widoczne w kolumnach z dopiskiem -arch..

​​Temat wchodzi w skład zbioru tematów dotyczących ​funkcji "Aktualizacja wartości składników majątku" w programach Rachmistrz GT i Rewizor GT​. ​​